De Speelgids
Alles wat je wilt weten voor je met de kinderen de deur uitgaat. Praktisch, zonder omwegen: leeftijden, veiligheid en de dingen die niemand je ooit uitgelegd heeft.
Afspreken met vriendjes op de speeltuin
Een speeltuin is de goedkoopste plek om met twee of drie gezinnen af te spreken: geen opruimen, geen kruimels, geen huis. Hoe je een plek kiest die voor alle leeftijden werkt.
Alleen naar de speeltuin: vanaf welke leeftijd?
Er staat geen leeftijd in de wet. Wat wél meespeelt: de weg ernaartoe, of het terrein omheind is, en of je kind kan inschatten wanneer het naar huis moet.
Als er iets gebeurt op de speeltuin: EHBO en aansprakelijkheid
Een val, een tand door de lip, een kind dat een ander duwt. Wat je ter plaatse doet, wanneer je naar de huisarts moet, en wie er betaalt als het toestel stuk was.
Als het vroeg donker wordt: verlichting, sluitingsuren en de winteravond
Van november tot februari is het plein na school al donker. Welke speeltuinen verlicht zijn (er zijn er weinig), welke parken sluiten bij zonsondergang, en wat er dan overblijft.
Betalende speelparken en provinciedomeinen: wanneer is de kassa het waard?
Bijna alle Belgische speeltuinen zijn gratis. Wat je koopt in een speelpark of provinciedomein — omheining, toiletten, schaduw en een hele dag — en wanneer het gewone pleintje volstaat.
Binnenspeeltuin: wanneer wel, en waar let je op?
Een binnenspeeltuin redt een regendag en kost een namiddag energie. Wat je betaalt, waarom sokken verplicht zijn, en waarom het lawaai het echte probleem is.
De draaimolen en de wip: de klassiekers, en hoe ze veranderd zijn
118 draaimolens en 248 wippen op onze kaart, tegenover 644 schommels. Waarom die twee zeldzamer zijn, hoe de nieuwe uitvoeringen werken, en wat er misgaat.
De glijbaan: vrijstaand, aangebouwd of in een heuvel, en wat er misgaat
Bij 593 speeltuinen op onze kaart staat een glijbaan. Het verschil tussen de types, vanaf welke leeftijd een kind alleen kan, en het ene kledingstuk dat je beter uittrekt.
De schommel: gewoon, nest of peuter, en vanaf welke leeftijd?
Bij 644 speeltuinen op onze kaart staat een schommel en bij 255 een nestschommel. Het verschil tussen de types, vanaf wanneer een kind alleen kan, en de ene regel die de meeste ongelukken voorkomt.
De zandbak: hoe vaak is er een, wat zit erin, en wanneer is hij te vies?
Bij 261 speeltuinen op onze kaart staat een zandbak genoteerd, en bijna honderd daarvan liggen in Gent. Waarom dat cijfer scheef staat, en waar je op let voor je kind erin kruipt.
Dierenpark of kinderboerderij: welke past bij jouw kind?
107 dierenparken staan er op de kaart, en bij 75 speeltuinen liggen dieren om de hoek. Het verschil tussen een kinderboerderij en een dierenpark, wat je mag voederen, en waarom het voorjaar het beste seizoen is.
Drinkwater bij de speeltuin: waar staan de fonteinen en kan je eruit drinken?
Bij 645 speeltuinen op onze kaart ligt een drinkwaterpunt in de buurt, en bijna honderd daarvan in Antwerpen. Waar ze staan, of het water veilig is, en waarom ze 's winters dicht zijn.
Een kapot toestel melden: bij wie moet je zijn?
Een losse bout, een gescheurde schommelzit of glas in de zandbak. Wie de speeltuin beheert, hoe je het meldt zodat er iets mee gebeurt, en wat je zelf kan doen.
Een nieuwe speeltuin vragen aan je gemeente
Geen speelplek in de buurt? Zo werkt de weg van een idee naar een toestel: bij wie je aanklopt, waarom een groep buren zwaarder weegt dan één mail, en op welke termijn je realistisch mag rekenen.
Een omheind speelterrein: waarom een hek soms alles oplost
Met een kind dat wegloopt of een baan naast de speeltuin is een hek geen luxe. Waarom er in Vlaanderen zo weinig omheind zijn, waar je ze wel vindt, en waar je op let als er geen is.
Een speeltuin bij een restaurant, café of hoeve: waarom die niet op deze kaart staat
308 speeltuinen vielen van onze kaart omdat ze bij een zaak horen en niet publiek zijn. Waarom dat zo is, en hoe je er dan wél een vindt.
Een speeltuin met een kabelbaan: waar staan ze en vanaf welke leeftijd?
Bij 57 speeltuinen op onze kaart staat een kabelbaan. Waar ze staan, waarom er zo weinig zijn, en wat je moet weten voor je kind eraan gaat hangen.
Een speeltuin met een thema: piratenschepen, kastelen en avonturenparcours
Een boot in het zand doet iets wat een gewone glijbaan niet doet. Welke themaspeeltuinen er in België staan, waarom ze langer boeien — en wanneer het thema alleen op het bord staat.
Een toegankelijke speeltuin: waar hangt het echt van af?
Rolstoeltoegankelijk is meer dan een pad tot aan de poort: ondergrond, toestellen op zithoogte, prikkels en een wc in de buurt. Wat je op voorhand kan uitzoeken.
Een verjaardagsfeest in de speeltuin: werkt dat?
Acht kinderen, twee uur, geen kosten en geen opruim thuis. Waar het misloopt, wat je meeneemt, en waarom een plan B geen luxe is.
Een wc bij de speeltuin: hoe vaak is er een, en wat doe je als er geen is?
Van de speeltuinen op onze kaart weten we bij ruim 870 dat er een toilet in de buurt is. Wat dat in de praktijk betekent, en hoe je een middag plant zonder wc.
Gras, zand of houtsnippers: wat ligt er onder de toestellen?
Van 1.300 Belgische speeltuinen kennen we de ondergrond. Gras wint, zand volgt, rubber is zeldzaam. Wat elk oppervlak betekent voor vallen, kleren en rolstoelen.
Het bord aan de ingang van de speeltuin: wat staat erop en wat betekent het?
Het bordje bij de ingang weet bijna altijd meer dan onze kaart: van 7.469 speeltuinen kennen we de openingsuren van 168 en de leeftijdsgrens van 198. Wat er op zo'n bord staat en wat je ermee doet.
Het klimtoestel: het meest voorkomende toestel van het land, en het lastigste
Bij 866 speeltuinen op onze kaart staat iets om in te klimmen: 685 klimtoestellen, 220 klimrekken, 67 klimnetten en 20 klimmuren. Wat het verschil is, en waarom hoogte hier minder telt dan wat eronder ligt.
Hoe laat is de speeltuin open?
De meeste speelterreinen in België hebben geen deur en dus geen uur. Bij een minderheid gaat er wél een poort op slot — hoe je die herkent, en waarom de uren in de winter vroeger stoppen.
Hoe veilig is de speeltuin? Over normen, valondergronden en gezond risico
Wat de Europese speeltoestelnormen regelen, waarom er zand of rubber onder de toestellen ligt, wat je zelf kan checken — en waarom een schaafwonde geen ontwerpfout is.
Hoeveel speeltuinen heeft jouw gemeente?
De mediaan ligt op 0,6 speeltuinen per 1.000 inwoners. Waar er veel staan, waar weinig — en waarom het verschil tussen Vlaanderen en Wallonië hier vooral over de kaart gaat.
Leren fietsen: waar oefen je met een loopfiets of een eerste fiets?
Een vlakke, autovrije ondergrond is het halve werk. Verkeerstuinen, speelstraten, parkpaden en de parking op zondag — plus waarom zijwieltjes het leren eerder uitstellen dan versnellen.
Mag de hond mee naar de speeltuin?
In de meeste Belgische gemeenten mogen honden niet op het speelterrein zelf. Wat de regel doorgaans is, waarom ze bestaat, en wat je doet als je er toch met hond en kind staat.
Mag je spelen op de speelplaats van de school?
Na vier uur en in het weekend staat de grootste speelplek van de wijk vaak leeg achter een hek. Wanneer een schoolspeelplaats open is, wat een gemeente daarvoor moet regelen, en hoe je er een vraagt.
Met de grootouders naar de speeltuin
Opa en oma passen op en gaan naar het plein. Wat een speeltuin bruikbaar maakt als je zelf niet meer op een klimrek kruipt: banken, zicht, afstand en een wc.
Met een groot en een klein kind naar de speeltuin
De ene wil klimmen tot bovenaan, de andere kruipt nog. Hoe je een speeltuin kiest waar allebei iets te doen hebben, waar je zelf gaat staan, en hoe je vertrekt zonder gehuil.
Naar de speeltuin in de zomer: hitte, schaduw en waterspel
Metalen glijbanen en rubbertegels worden gloeiend heet, schaduw is zeldzaam en drinkwater niet vanzelfsprekend. Hoe je een zomerse speeltuinmiddag plant die wél werkt.
Naar de speeltuin in Wallonië en Brussel: aire de jeux, plaine de jeux
1.619 speeltuinen in Wallonië en 461 in Brussel staan op deze kaart. Welke woorden je zoekt, waarom er zo weinig namen bij staan, en waar het wél goed zit.
Naar de speeltuin met een baby: heeft dat zin?
Vanaf ongeveer zes maanden haalt een baby iets uit een speeltuin: een kuipschommel, een rand zand, een hoop te bekijken. Wat er past, wat er niet past, en hoe je het volhoudt met een grote broer of zus erbij.
Naar de speeltuin met een peuter: waar let je op?
Speeltuinbezoek met een kind van 1 tot 3 jaar: welke toestellen passen, waarom een omheining goud waard is, en wat je meeneemt (en thuislaat).
Naar de speeltuin zonder auto
Te voet, met de fiets, met bus of tram naar een speeltuin. Wat werkt op welke afstand, wat je meeneemt, en waarom de dichtstbijzijnde speeltuin meestal de beste is.
Naar het zwembad met kinderen: wat je vooraf regelt
388 zwembaden staan er op onze kaart. Wat een bezoek met kleine kinderen doet slagen: het juiste uur, een kleuterbad, zwemluiers, en waarom toezicht bij jou blijft en niet bij de redder.
Picknicken bij de speeltuin: eten meenemen naar het plein
Een boterham op een kleed naast de zandbak verlengt een speeltuinbezoek met een uur. Wat werkt, wat smelt, wat je nodig hebt aan tafels — en wat je weer meeneemt.
Prikkelarm spelen: een speeltuin die niet te veel wordt
Voor een kind dat snel overprikkeld raakt is de drukste speeltuin de slechtste. Welk moment je kiest, welk soort terrein werkt, en hoe je vertrekt voor het misloopt.
Processierupsen, teken en brandnetels: buiten spelen zonder verrassingen
Wat er in mei aan de eiken hangt, wat er in het hoge gras zit en wat er langs de rand groeit. Hoe je het herkent, hoe je het vermijdt, en wat je doet als het toch misgaat.
Ruzie op de speeltuin: delen, wachten en duwen
Wachtrijen aan de schommel, een kind dat duwt, een ouder die zich ermee bemoeit. Wat kinderen zelf oplossen, wanneer je ingrijpt, en wat je zegt tegen een ander kind.
Skatepark, pumptrack en omnisportveld: waarom die niet op deze kaart staan
Gemeenten sturen ons hun skateparken en sportveldjes mee, en wij zetten ze er niet op. Waar die grens ligt, waarom hij ergens moet liggen, en waar je die plekken dan wél vindt.
Speelplein of speelpleinwerking? Het verschil in de vakantie
Ruim 340 speelterreinen in België heten 'speelplein', maar speelpleinwerking is iets anders: begeleide vakantiedagen met animatoren. Wat het is, wat het kost en voor wie het werkt.
Speelstraten en speelweefsel: spelen buiten de speeltuin
Een speelstraat maakt van je straat tijdelijk een speelterrein, en speelweefsel gaat over de weg ertussen. Twee Belgische begrippen die bepalen hoeveel je kind buiten komt.
Speeltuin bij regen en in de winter: buiten blijven of naar binnen?
Natte glijbanen, ijzige klimrekken, korte dagen en binnenspeeltuinen. Wanneer buitenspelen gewoon doorgaat, wanneer je beter binnen blijft, en wat je meeneemt.
Speeltuin onderweg: pauzeren op een lange autorit
Een kwartier rennen halverwege de rit werkt beter dan een tankstation met een winkel. Hoe je onderweg een speeltuin vindt, wat een goede stopplaats maakt, en waarom het dorpsplein vaak wint.
Speeltuin voor tieners: skatepark, panna en pumptrack
Vanaf een jaar of tien is de klassieke speeltuin te klein. Wat er dan wél is — skateparken, pannakooien, pumptracks, calisthenics — en waarom die plekken anders werken.
Speeltuinen aan de kust: waar spelen als het strand niet lukt
Regen, wind of een kind dat genoeg heeft van zand. De speeltuinen van De Panne tot Knokke, en waarom de kustgemeenten er meer hebben dan hun inwonersaantal doet vermoeden.
Spelen in het bos: speelzones, speelbossen en wat er mag
In een openbaar bos moet je op de paden blijven — behalve in een speelzone. Wat daar mag, waarom een speelbos anders speelt dan een pleintje, en waar je op let voor je erin verdwijnt.
Spelen in het park: waarom een grote groene plek vaak beter uitpakt
België telt bijna 1.400 parken op onze kaart, 643 met een speeltuin erin. Waarom een park met kinderen vaak beter werkt dan een speeltuintje om de hoek.
Waarom de meeste speeltuinen geen naam hebben
Vier op de vijf Belgische speeltuinen staan naamloos op de kaart. Waar dat vandaan komt, waarom dat lastig is als je er een wil afspreken, en hoe wij ze dan noemen.
Wanneer is het rustig in de speeltuin?
Na school is het druk, op woensdagnamiddag drukker, en om negen uur 's ochtends staat alles leeg. Welke momenten werken voor welk kind, en waarom een rustige speeltuin niet altijd de betere keuze is.
Wat betekent 3-12 op een speeltoestel?
Dat bordje met een leeftijd komt van de fabrikant, niet uit de wet. Wat het wel zegt over hoe een toestel ontworpen is, en waarom je beter naar je kind kijkt dan naar het cijfer.
Wat is een natuurspeeltuin?
Natuurspeeltuinen en speelbossen: spelen met boomstammen, water en hoogteverschillen in plaats van kant-en-klare toestellen. Wat je mag verwachten, en voor wie het iets is.
Wat neem je mee naar de speeltuin?
Water, reservekleren, een pleister en niets meer dan dat. Wat er echt in de tas hoort per leeftijd, wat je beter thuislaat, en waarom de helft van je bagage afhangt van de speeltuin zelf.
Wat trek je aan naar de speeltuin?
Zand hecht, houtsnippers prikken en een sjaal hoort niet op een glijbaan. Welke kleren en schoenen een speeltuinbezoek verlengen in plaats van vroegtijdig beëindigen.
Waterspel op de speeltuin: waar vind je een pierebad of een spuitfontein?
Van de 7.469 speeltuinen op onze kaart hebben er 36 echt waterspel. Waar die staan, wat het verschil is tussen een pierebad en een waterpomp, en wat je meeneemt.
Welke toestellen staan er eigenlijk? Schommel, glijbaan, zandbak
Bij ruim duizend Belgische speeltuinen weten we welke toestellen er staan. Wat de klassiekers doen voor welke leeftijd, en waarom een zandbak het meest onderschatte toestel is.
Wie onderhoudt de speeltuin? Beheerders, keuringen en wie betaalt
Bijna elk publiek pleintje is van de gemeente. Wat een uitbater moet doen aan inspectie, waarom een toestel verdwijnt zonder vervanger, en waar je terechtkomt met een melding.